حكمت متعاليه لازم نيست ، زيرا آنچه در بِحار بى كران معارف معصومان آمده است ما را بى نياز مىدارد . اين گفتار ، عين تناقض صريح است . تمسّك به برهان عقلى در مسائل اصوليّه ، و سپس عزل كردن عقل را در أخبار آحادى كه در معارف عقليّه وارد شده است ، و عمل نكردن به آن ؛ عيناً از قبيل باطل كردن مقدّمه است به سبب نتيجه‌اى كه از همان مقدّمه استنتاج مىشود . و اين عين خلف و تناقض است . اجتهاد در مذهب شيعه ، موجب حفظ دين از كهنگى و اندراس ، و عدم تعبّد به آرائى مىشود كه در يك زمان در نزد بعضى ، از اصول مسلّمه شمرده مىشود ، و در زمان ديگر بطلانش از بديهيّات محسوب مىگردد . و تعبّد به گفتار غير خدا و رسول خدا و أئمّهء أطهار عليهم السّلام در أحكام فرعيّه ، موجب سدّ باب اجتهاد و وقوع در مهالك و لغزشگاه‌هائى است كه عامّه بدان دچار شده‌اند . و امّا در أحكام اصوليّه تعبّد و تقليد بطور كلّى معنى ندارد ؛ و عقل و نقل ، حاكم به